Yeraltı kömür madenleri, dünyanın en tehlikeli çalışma ortamları arasında başta gelir. Kömür damarlarından sızan metan (grizu) ve havada asılı kömür tozu, ilk patlamayı takip eden yıkıcı bir ikincil patlama zincirini tetikleyebilir. Soma 2014'te kaybettiğimiz 301 madenci, Türkiye'nin en büyük endüstriyel faciasıdır. Kömür madenlerinde yangın önleme ve kontrol için temel NFPA standardı NFPA 120'dir; NFPA 122 ise metal/metal dışı madenleri ve metal cevher işleme tesislerini kapsar (NFPA 13-2025 Bölüm 2 ile 27.21 ve 27.22). Sahada bu standartları Türk Maden Kanunu ve MSHA kurallarıyla birlikte okumak gerekiyor.

CH4 Grizu ve Kömür Tozu

  • Metan alt patlama sınırı (LEL): %5 hacim

Maden Havalandırması

  • Metan alarmı: ekipman üzerindeki izleyicide %1'de alarm, %2'de makineyi durdurma (NFPA 120 4.2.10.1.1)
  • Taş tozu (rock dust): Kömür tozunu inertleştirmek için galeri yüzeylerine uygulanır; %80 derişimde tutulur (NFPA 120 4.2.2.1)

Türkiye ve Dünyadan Kazalar

  • Soma 2014: 301 ölü — konveyör yangını ve CO zehirlenmesi
  • Kozlu 1992: Grizu patlaması — 263 ölü
  • Ermenek 2014: Su baskını — 18 ölü
  • Amasra 2022: Grizu patlaması — 42 ölü
  • Upper Big Branch, Batı Virginia 2010: Grizu ve kömür tozu — 29 ölü

SprinkCalc — Üç Standartta Yangın Sprinkler Tasarımı

SprinkCalc; NFPA 13, FM Global ve BS EN 12845 için tehlike sınıflandırması, tasarım yoğunluğu ve alanı, K-faktör seçimi, su talebi ve hidrolik hesapları tek iOS uygulamasında toplar ve profesyonel PDF rapor üretir.

SprinkCalc'i App Store'dan indir

Maden MEP Calc ile

MEP Calc, yeraltı madeninde ana fan kapasitesi, CH4 alarm eşiği, sığınma odası O2 stoku ve havalandırma hesabı yapar.

MEP Calc'i App Store'dan indir
Kaynaklar ve İleri Okuma

NFPA 120, NFPA 122, MSHA 30 CFR, Türk Maden Kanunu, ILO C176, EN 1710. NFPA 122 Metal/Nonmetal Mining.