Jeotermal Santral H2S ve Yangın Riski: NFPA 55 ve Degaser Tasarımı

Jeotermal santrallerde — hem flash hem binary çevrimde — kuyudan gelen akışkanın içinde çözünmüş halde H2S, CO2 ve metan taşınır. H2S sadece 50-100 ppm seviyesinde bile ölüm sebebi; üstelik %4.3 alt patlama sınırı (LFL) ile yanıcı bir gaz. Denizli ve Aydın'daki jeotermal sahalarımızda NFPA 55 (sıkıştırılmış gazlar / compressed gases) kapsamındaki yaklaşım ve düzgün tasarlanmış bir degaser kulesi artık pazarlığı olmayan bir gereklilik.

H2S Sağlık ve Yangın

• TLV-TWA: 1 ppm (OSHA sınır değeri)
• IDLH: 100 ppm — kısa süreli maruziyette bile ölümcül
• LFL: hacimce %4.3
• UFL: hacimce %46
• Tutuşma sıcaklığı: 260 °C
• Koku eşiği: 0.01 ppm — ama 150 ppm üzerinde koku alma duyusu felce uğradığı için burun artık güvenilir bir uyarı değildir

Degaser (NCG Removal)

Jeotermal akışkandan yoğuşmayan gazları (NCG, non-condensable gas) ayırmak için sahada kullandığımız başlıca yöntemler:

• Degaser kulesi: Vakum altında NCG ayrıştırma
• H2S absorpsiyonu: Demir oksit bazlı (Selectox) veya LO-CAT prosesi
• Geri enjeksiyon (re-injection): NCG'nin yer altına geri basılması — Kızıldere sahasında yaygın uygulama
• Baca: Kalan H2S oranına göre baca yüksekliği belirlenir (BYKHY: yer seviyesinde maks. 5 ppm)

Gaz Algılama ve Havalandırma

• H2S sabit dedektör: Elektrokimyasal sensör, 10 ppm'de alarm, 50 ppm'de acil durdurma
• LEL gaz dedektörü: Katalitik tip, %20 LEL seviyesinde alarm
• Kişisel monitor: Sahaya giren her operatörün üzerinde olmalı, istisnasız
• Zorunlu havalandırma: Türbin binası 12 ach, patlamaya dayanıklı (Ex-proof) ekipman
• Pozitif basınçlı kontrol odası: H2S'in kontrol odasına sızmasını engelleyecek şekilde üfleme dengesi

Kuyu Başı Kontrol

• Patlama önleyici (BOP, blowout preventer): API 6A standardında, H2S hizmeti için NACE MR0175 uyumlu malzeme
• Ana vana (master) + yan vana (wing): Hem uzaktan hem manuel açma/kapama imkanı
• Akış hattı (flowline): Jeotermal akışkanın aşındırıcı etkisine karşı korozyon dirençli düpleks çelik
• Acil kapatma sistemi (ESD): 30 saniye içinde kuyu kapatma kabiliyeti
• Saha uyarı işaretleri: H2S kaçağını erken fark etmek için çürük yumurta / sarımsak kokusu ve küçük gaz alev topları

Havalandırma ve Gaz Algılama MEP Calc ile

MEP Calc jeotermal türbin binası 12 ach havalandırma, H2S/LEL detektör yerleşimi ve degaser baca yüksekliğini NFPA 55 uyarınca hesaplar.

MEP Calc'i App Store'dan indir