Tersane, gemilerin inşası, tamiri ve sokumu sırasında yüksek yangın riski taşıyan ağır sanayi tesisidir. Projelerde hep karşımıza çıkıyor: aynı vardiyada kaynak, taşlama, boya ve yakıt transferi birlikte yürüyor. NFPA 312 (Fire Protection of Vessels During Construction, Conversion, Repair, and Lay-Up) kuru havuz yangın sistemi, sıcak iş (hot work) izni ve gaz-free (gas free) sertifika kurallarını bu kaotik ortam için tanımlar. Sahada ben genelde bu üç başlık yerli yerine oturmadan kaynak makinesini bile çalıştırtmıyorum.
Kuru Havuz Yangın Sistemi
- Deniz suyu ana borusu: her 60 metrede bir hidrant, 4000 L/dk debi ile besleme
- Köpük (foam) monitörü: AFFF veya F3 sabit monitor, 10,000 L/dk
- Seyyar pompa: gemi altına erişim için dizel tahrikli, genelde römork üzerine kurulu
- Gemi balkonu sprinkleri: ahşap ıskele üzerinde su perdesi (water curtain) hattı
Sıcak İş (Hot Work) Permit
- NFPA 51B: sıcak iş standardı, izin (permit) olmadan tek bir ark bile çakılmaz
- Yangın gözetmeni (fire watch): iş yapandan ayrı ikinci bir kişi, iş bitiminden sonra en az 30 dk nöbete devam eder
- Kıvılcım örtüsü (spark blanket): kivilcimin aşağıya, yan güverteye sıçramasını engeller
- Portatif söndürücü: 2A:40B:C, çalışma noktasının 1,5 m yakınında
- Yanıcı sıvı: en az 10,7 m mesafe bırakılır veya arada fiziksel bariyer kurulur
Gas-Free Sertifika
Bir tanker onarımına girmeden önce denizci kimyager (marine chemist) devreye girer:
- AIHA sertifikalı denizci kimyager tankı bizzat ölçer, uzaktan onay olmaz
- Oksijen: %19,5 - %23,5 aralığında olmalı
- Alt patlama sınırı (LEL): %10'ün altında
- H2S: 10 ppm altı
- CO: 50 ppm altı
- Benzen (ham petrol tankerlerinde): 0,5 ppm altı
Sertifika 24 saat geçerlidir; her vardiya başında yenilenir. Sahada "dun temizdi" mantığı kabul edilmez.
Gemi İçi Sabit CO2
- Makine dairesi (engine room): SOLAS FSS Code kapsamında CO2 ile hacim boşaltma (total flooding)
- Tasarım konsantrasyonu: %40 (dizel), %50 (gaz yakıtlı makineler)
- Manuel boşaltma: iki ayrı noktadan tetikleme şart, yanlış alarmla boşaltmaya karşı kilit
- Özel durum: LNG gemilerinde CO2 yerine IG-541 veya water mist çözümleri tercih ediliyor
MEP Calc — 86+ Mühendislik Hesap Modülü
Sprinkler, yangın pompası ve FM-200 gazlı söndürme dahil 21 yangın hesabının yanı sıra ısıtma, soğutma, HVAC, sıhhi tesisat, buhar ve doğalgaz için 86+ modül sunan MEP Calc iOS uygulamasını App Store'dan indirebilirsiniz. Tüm mekanik tesisat hesaplarınız tek uygulamada.
MEP Calc'i App Store'dan indirNFPA 312, NFPA 51B, SOLAS FSS Code, OSHA 29 CFR 1915, AIHA Marine Chemist. NFPA 312 Vessels Construction kodu.